Yapay zekânın verdiği hukuki cevap nasıl doğrulanır?

Karar, mevzuat, süre ve merci bilgilerini adım adım nasıl çapraz kontrol edebileceğinizi öğrenin.

Bir AI cevabının en tehlikeli özelliği yanlış olduğunda bile akıcı ve kendinden emin görünebilmesidir. Hukuki doğrulamada metnin üslubuna değil, doğrulanabilir parçalarına odaklanmak gerekir.

Karar numarasını ayrı kontrol edin

AI bir Yargıtay, Danıştay veya Anayasa Mahkemesi kararı aktarıyorsa üç soruya cevap arayın: Karar gerçekten var mı? Tarih ve numara doğru mu? Kararın konusu, AI'nın anlattığı hukuki meseleyle gerçekten örtüşüyor mu?

Kanun maddesini güncel metinden açın

Kanun maddesi doğru numarayla yazılmış olsa bile eski hâli aktarılmış olabilir. Bu yüzden maddeyi Mevzuat Bilgi Sistemi'nden açıp metni karşılaştırın.

Süreleri “yüksek riskli bilgi” kabul edin

Bir cevaptaki “7 gün”, “2 hafta”, “30 gün” gibi süreler özellikle dikkat ister. Sürenin hangi tarihten başladığı, tebliğ biçimi ve özel düzenlemeler sonucu değiştirebilir.

Başvuru merciini teyit edin

AI'nın “şuraya başvurun” demesi tek başına yeterli değildir. Görev, yetki ve başvuru yolu somut olayın niteliğine göre değişebilir.

Kaynak göstermemesi de bir işarettir

Hukuki bir iddia çok kesin kurulmuş ama kaynak veya doğrulama yolu verilmiyorsa, cevabı “taslak bilgi” seviyesinde tutmak daha güvenlidir.

Pratik yöntem: AI cevabını dört renkle işaretleyin: karar, mevzuat, süre, merci. Her rengi ayrı ayrı doğrulamadan gerçek işlemde kullanmayın.
Editoryal katkı

Av. Hayri Efe Savran & Av. Eda Özuğur

Bu içerik, Ankara Çankaya'da faaliyet gösteren Özuğur & Savran Hukuk ve Danışmanlık Bürosu kurucu avukatlarının editoryal katkısıyla, HukukOkur'un hukuk okuryazarlığı yaklaşımı doğrultusunda genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut olayın hukuki değerlendirmesi olayın tüm ayrıntılarına göre değişebilir.

Resmî / kurumsal kaynaklar
TBB — Avukatlıkta Yapay Zekâ Kullanımına İlişkin Tavsiye Rehberi ↗KVKK — Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi ↗